۲۹ اکتبر ۲۰۲۶ – در بیماران مبتلا به دیابت نوع ۱، زمانی که سطح HbA1c اندازه‌گیری‌شده در آزمایشگاه با شاخص مدیریت گلوکز (GMI) که از طریق دستگاه پایش مداوم گلوکز (CGM) تخمین زده می‌شود، تفاوت داشته باشد (به‌ویژه اگر  HbA1cآزمایشگاهی بالاتر باشد)، خطر ابتلا به عوارض ریزوعروقی افزایش می‌یابد. این یافته‌ها نشان می‌دهند که بررسی این اختلاف و نسبت میان این دو شاخص، می‌تواند ابزاری کاربردی برای شناسایی بیماران در معرض خطر و بهبود سطح مراقبت‌های روتین از دیابت باشد. این مطالعه توسط ساندرا اچ. و همکاران در مجله Diabetes Obesity and Metabolism منتشر شده است.

برای بررسی اینکه آیا نسبت GMI/HbA1c می‌تواند به‌تنهایی بروز بیماری‌های ریزوعروقی را پیش‌بینی کند یا خیر، یک مطالعه مشاهده‌ای مقطعی در چندین مرکز انجام شد. در این پژوهش، ۱۳۱۵ شرکت‌کننده بزرگسال مبتلا به دیابت نوع ۱ (با سابقۀ حداقل ۵ سال بیماری) که از سیستم پایش مداوم گلوکز (CGM) استفاده می‌کردند، انتخاب شدند. نکته مهم این بود که این افراد در ۵۶ روز پیش از انجام آزمایش HbA1C، بالای 80 درصد از زمان ها از حسگر  CGMاستفاده می کردند.

شرکت‌کنندگان بر اساس نسبت  GMI/HbA1cبه سه گروه تقسیم شدند: گروه با بیشترین اختلاف  (کسانی که  HbA1cآزمایشگاهی آن‌ها به‌طور قابل‌توجهی بالاتر از مقدار گلوکز تخمینی بدست آمده از سیستم  CGMبود)، گروه با اختلاف متوسط، و گروه با کمترین اختلاف (کسانی که  HbA1cآزمایشگاهی آن‌ها کمتر از میزان تخمینی بود). سپس با استفاده از مدل‌های آماری پیشرفته، پیش‌بینی‌کننده‌های مستقل عوارض ریزوعروقی، رتینوپاتی (آسیب چشمی)، نفروپاتی (آسیب کلیوی) و نوروپاتی (آسیب عصبی) بررسی شدند.

یافته‌های کلیدی:

·  تجزیه و تحلیل داده‌های ۱۳۱۵ شرکت‌کننده نشان داد که تفاوت‌های چشمگیری در وضعیت بالینی، شاخص‌های گلوکومتریک و نرخ بروز عوارض در بین گروه‌های مختلف نسبت GMI/HbA1c، وجود دارد.

·  گروهی که دارای بیشترین اختلاف میان  HbA1cو  GMIبودند،به‌طور معناداری مسن‌تر از گروه‌های متوسط و کم‌اختلاف بودند (۵۵.۴ در مقابل ۵۳.۴ و ۵۰.۸ سال؛ p< 0.001).

·  در گروه دارای بیشترین اختلاف، با وجود اینکه میانگین قند خونشان پایین‌تر و زمان حضور در محدودۀ هدفشان(TIR) بیشتر بود (که نشان‌دهنده کنترل بهتر قند خون است)، اما سطح HbA1c آزمایشگاهی آن‌ها به‌طور قابل‌توجهی بالاتر بود (۸.۱ درصد در مقابل ۷.۳درصد و ۶.۶ درصد؛p < 0.001).

·  شیوع کلی عوارض ریزوعروقی در گروه دارای بیشترین اختلاف به‌طور معناداری بیشتر از گروه‌های متوسط و کم‌اختلاف بود (۳۸.۹٪ در مقابل ۲۸.۲٪ و ۲۳.۷٪؛ p< 0.001).

·  نرخ عوارض خاص نیز در گروه دارای بیشترین اختلاف در بالاترین سطح قرار داشت: بیماری‌های چشمی (۳۱٪)، نفروپاتی یا آسیب کلیوی (۱۴.۹٪) و پلی‌نوروپاتی یا آسیب عصبی (۱۰.۶٪).

·  پس از تعدیل تمام متغیرهای بالینی و گلوکومتریک، مشخص شد که نسبت GMI/HbA1c همچنان با کاهش احتمال بروز عوارض ترکیبی ریزوعروقی و بیماری‌های چشمی ارتباط مستقیم دارد.

جمع‌بندی:

نتایج این مطالعات چندمرکزی نشان داد که نسبت  GMI/HbA1cهمبستگی شدیدی با بروز عوارض ریزوعروقی در بیماران دیابت نوع ۱ دارد. اهمیت این یافته در این است که محاسبۀ این نسبت می‌تواند به پزشکان کمک کند تا بیماران پرخطر را با دقت بیشتری شناسایی کرده و اهداف درمانی و کنترل قند خون را به‌صورت اختصاصی برای هر بیمار تعیین کنند.

منبع:

https://medicaldialogues.in/diabetes-endocrinology/news/higher-hba1c-than-cgm-derived-gmi-linked-to-microvascular-complications-in-type-1-diabetes-study-182171